आइतबार, आषाढ ०६, २०७८  |  Sunday, June 20, 2021

बजेट २०७८÷०७९ को बजेट मार्फत सरकारले करमा छुट दिँदै दायरा विस्तार लक्ष्यलाई अघि सारेको छ । जसमा मूल्य अभिवृद्धि करको दर यथावत् राखेको छ । भन्सार महसुलका दरहरूमा सामान्य समायोजन गरेको भई मदिरा,  बियर,  वाइन,  चुरोट, सुर्तीजन्य तथा हल्का पेय पदार्थमा अन्तःशुल्कमा वृद्धि गरिएको छ ।
छुटको सीमाभन्दा बढी करयोग्य वस्तु तथा सेवाको कारोबार गर्ने करदातालाई मूल्य अभिवृद्धि करको दायरामा ल्याइनेछ । मूल्य अभिवृद्धि करमा दर्ता भएका सबै करदाताले क्रमशः अनिवार्य रूपमा विद्युतीय प्रणालीबाट विजक जारी गर्नुपर्ने व्यवस्था मिलाइनेछ ।
साना करदातालाई लाग्दै आएको करको दर यथावत् राखी पूर्वानुमानित आय विवरण बुझाउने कारोबारको सीमा रु.२० लाखबाट रु.३० लाख पु¥याएको छ । कारोबारमा आधारित कर बुझाउने करदाताको कारोबारको सीमा रु.५० लाखबाट रु.१ करोड निर्धारण गरिँदै सामूहिक लगानी कोषको आयमा कर नलाग्ने व्यवस्था गरेको छ ।
डेबिट कार्ड, क्रेडिट कार्ड, क्यूआरकोड, स्क्यानटुपे लगायत अन्य विद्युतीय माध्यमबाट भुक्तानी गरी वस्तु तथा सेवा खरिद गर्दा तिरेको मूल्य अभिवृद्धि करको १० प्रतिशतले हुने रकम उपभोक्ताले तत्काल फिर्ता पाउने व्यवस्था कार्यान्वयन गरिनेछ ।

औद्योगिक संरक्षण तथा लगानी प्रवर्द्धन

स्वदेशी उद्योगको संरक्षणका लागि औद्योगिक कच्चा पदार्थको भन्सार दर तयारी वस्तुको भन्दा कम्तीमा १ तह कम हुने व्यवस्था भई आन्तरिक उत्पादनका केही वस्तुमा लाग्दै आएको अन्तःशुल्क हटाएको छ ।
चिया, जुट, चलचित्र, पस्मिना, ह्याचरी उद्योग र कृषि तथा नर्सरी फर्ममा प्रयोग हुने यन्त्र उपकरण र पार्ट पुर्जाको भन्सार महसुल छुट दिएको दिँदै नेपालमा दर्ता भएका सिपिङ्ग कम्पनीका कन्टेनर आयात गर्दा लाग्ने भन्सार महसुल घटाएको छ ।
कृषिको व्यवसायीकरण गरी उत्पादन र रोजगारी वृद्धि गर्न व्यावसायिक कृषि आयमा लाग्ने करमा ५० प्रतिशत छुट दिएको छ । सामूहिक व्यावसायिक खेती गर्ने कृषि सहकारी संस्थाले आयात गर्ने एउटा ढुवानीको साधनमा लाग्ने भन्सार महसुलमा ५० प्रतिशत छुट दिएको ।
कोभिड महामारीपछिको आर्थिक पुनरुत्थानलाई तीव्र बनाउन आगामी आर्थिक वर्षको साउन १ गतेदेखि स्थापना हुने उत्पादनमूलक विशेष उद्योगको लागि संस्थागत आयकरको दर छ वर्षभित्र १५ प्रतिशतमा कायम गर्ने गरी प्रत्येक वर्ष १ प्रतिशत विन्दुले घटाउँदै जाने नीति अवलम्बन गरिनेछ।
स्टार्टअप व्यवसायलाई कारोबार सुरु गरेको मितिले छ वर्षसम्म लाग्ने आयकरमा शत प्रतिशत छुट दिएको छ । निजी क्षेत्रका उद्योग प्रतिष्ठानले बढीमा छ वटा स्टार्टअप व्यवसायलाई प्रति व्यवसाय रु. १ लाखसम्मको बीउ पुँजी उपलब्ध गराएमा सो रकम करयोग्य आय गणना गर्दा कट्टी गर्न पाउने व्यवस्था मिलाएको छ ।
स्वदेशमा उत्पादन भएको कच्चा पदार्थ तथा सहायक कच्चा पदार्थ विशेष उद्योगलाई विक्री गरी प्राप्त गरेको आयमा लाग्ने करमा २० प्रतिशत छुट दिने र विशेष उद्योगले निकासीबाट  प्राप्त गरेको आयमा १० प्रतिशत मात्र कर लाग्ने व्यवस्था मिलाएको छ ।
बैंकहरूले विदेशी वित्तीय संस्थाबाट लिएको ऋणको व्याज भुक्तानीमा लाग्ने अग्रिम करको दर घटाएसँगै सहकारी बैंक तथा सहकारी संघ संस्थाले एक आपसमा ऋण लगानी बापत तिरेको ब्याजमा अग्रिम कर कट्टी गर्न नपर्ने व्यवस्था गरेको छ ।
वातावरणमा प्रत्यक्ष असर पार्ने प्रयोग भइसकेका वस्तु मात्र कच्चा पदार्थका रूपमा प्रयोग गरी नयाँ वस्तु उत्पादन गर्ने उद्योगलाई कारोबार सुरु गरेको मितिले पहिलो ३ वर्षसम्म लाग्ने आयकरको ५० प्रतिशत र थप २ वर्षसम्म २५ प्रतिशत छुट हुने व्यवस्था गरेको छ । औद्योगिक क्षेत्र वा औद्योगिक ग्राम बाहिर सञ्चालनमा रहेका उद्योग औद्योगिक क्षेत्र वा औद्योगिक ग्राममा स्थानान्तरण भएमा उत्पादन सुरु भएको ३ वर्षसम्म आयकरमा  ५०प्रतिशत र त्यसपछिको छ वर्षसम्म २५ प्रतिशत छुट दिने व्यवस्था गरेको छ ।

तपाईको प्रतिक्रिया